2021eko udaberrian hasi zen dena.
Garai postpandemiko hartan, beti hor egondako xehetasun txikiei erreparatzen hasi nintzen, ordura arte ez baitnien arretaz begiratu: nire inguruko basa-loreei.
Bitxikeria gisa hasi zena — loreak bildu eta prentsatzea, behatzeko beste asmorik gabe — laster bihurtu zen nire ibarrean hazten ziren loreak ezagutzeko eta lurraldearen memoria zaintzeko modu bat. Ibilaldi haiek etengabeko ikaskuntza bihurtu ziren: loreak identifikatu, sailkatu, zelaietan edo basoan hazten diren loreen arteko desberdintasunak ikusi...
Horrela, Artzibarko basa-loreen herbario bat sortzen hasi nintzen. Herbario hau (ez zientifikoa) ehun espezie baino gehiago dituen obra bizia da oraindik, eta, noizean behin, landare berriak gehitzen dizkiot.
Pixkanaka, herbarioak bidea eman zidan koadro botanikoak sortzeko eta artisau-azoketan parte hartzeko. Horrez gain, jakin-min horrek botanikan, sendabelarretan eta teknika artistikoetan trebatzera eraman ninduen, eta ikasketa horiek nire tailerren bidez partekatzen dut gaur egun. Urteetan loreak gero eta presenteago egon ondoren, 2025ean erabaki nuen pausoa ematea eta profesionalki proiektu honen alde apustu egitea.
Zer da Herbaria?
Lorea hazitik landuz eta naturaren zikloak errespetatuz, 2025ean beste pauso bat eman nuen sasoiko loreen baratzarekin eta Saraguetako lore artearen tailerrarekin. Bertako eta sasoiko loregintza eta arte botanikoaren landa-inguruneko apustua da Herbaria. Loregintza jasangarria eta ondoren lehortzeko ekimena, lore artea egiteko, hala nola lore prentsatuarekin egindako koadro botanikoak, sorta lehor eta freskoak, lore konposizioak, koroak, lamina botanikoak, etab.
Nire asmoa bertako lore iraunkorrei balioa ematea da, edertasunaz haratago naturalak eta bizitzaz beteak diren piezak lortzeko. Lore-baratzean, Landarten, sasoiko 20 lore mota baino gehiago lantzen dira: udako loreak, hala nola zinniak, delphinium, nigella, kosmosa, daliak, achillea, helichrysum edo statice, eta udaberriko beste lore batzuk: tulipanak, anemonak, ranunkuluak eta peoniak, besteak beste.
Era berean, Landarte loreei buruzko sentsibilizazio eta kontzientziazio gune bat da, baita loreen erabilerari eta ezagutzari buruzkoa ere. Tailerren bidez eta bisita gidatuen bidez (laster) egiten dugu, loreen eta, oro har, naturaren edertasunaz gozatzeko esperientziak sortuz. Ildo horretan, tailerrak egiten ditut: sortak egitea, prentsa botanikoa, koadro botanikoa, zianotipia, lore-koroak, etab.
Gaur egun, kontsumitzen dugun lore gehienak ingurumen aztarna sakona du: Espainian saldutako hamar loretik zortzik milaka kilometro bidaiatzen dituzte, perfekzioa eta iraunkortasun handiena besterik bilatzen ez duten kimikariekin eta prozesu industrialekin. Lorea izaki biziduna delako kontzientziarik gabe eta non eta nola landu den jakin gabe kontsumitzen da.
Artzibar bailaran modu jasangarrian eta ingurunea zainduz bizitzea bilatuz, loreak landatzea eta artisau-lana dira lurraldean bizitzeko eta sustraitzeko aurkitu dudan modua, natura eta lehen sektorea balioesten dituen eta lore-artea sortzen duen proiektu batekin bizimodua ateratzeko (saiatzeko) modua.
Bertako loreak
Sasoiko loreak
Loregintza jasangarria
Artisau sorkuntzak
Bertako loreak
Sasoiko loreak
Loregintza jasangarria
Artisau sorkuntzak
Bertako loreak
Sasoiko loreak
Loregintza jasangarria
Artisau sorkuntzak
Bertako loreak
Sasoiko loreak
Loregintza jasangarria
Artisau sorkuntzak
Curso ‘Taller de cultivo de dalias’ en Flores El Bardal (Cantabria). Julio.
Curso CP2 Actividades de floristería.
MF 1469_2: Realización de composiciones florales
MF 1479_2: Realización de composiciones con plantas
MF 1468_2: Coordinación y ejecución de actividades propias de empresas de floristería
Prácticas en floricultura ecológica en Horta de la Viola (Girona). Julio y agosto.
Curso online: ‘Floricultura ecológica y artesanal’ organizado por Flores Maria Gana y Horta de la Viola. Marzo.
Voluntaria en el departamento de Botánica de Aranzadi. Febrero.
Laboratorio de microacciones entre mujeres y plantas organizado por Labea. Pamplona. Noviembre.
Curso: “Flora y vegetación de los Pirineos: Ecología, Diversidad y Conservación”, impartido por IPE-CSIC en Jaca. Julio.
Curso ‘Plantas medicinales y flora pirenaica’ impartido por Laura Gurbindo. Julio.
Exposición en Geltoki. Las flores de Landarte. Creación de cuatro obras con las primeras flores prensadas de Landarte. Septiembre.
Participación en el proyecto Arbola-Valle de Arce organizado por Labea. Exposición del ‘Herbario de plantas silvestres del Valle de Arce’ en Zandueta, dinamización local y talleres de cianotipia.
Exposición en Artium. En el marco de la proyección del documental ‘Paraiso’ de Maddi Barber y Marina Lameiro elaboración y exposición de un herbario de la zona donde se graba el documental.
Elaboración herbario/altas del Valle de Arce. 2021-actual.
Participación en mercados de artesanía locales y organización de talleres artísticos. 2021-actual.
